Karishma SADDIQ, Anisa HUSSAIN, Ahmad Jawad MUFTI, Qaisar AZIM, Naveed SHARIF, Muhammad Ihtesham KHAN, Gulab Fatima RANI
Türk Osteoporoz Dergisi - 2026;32(2):129-133
Amaç: beta-talasemi, anemi ve sistemik etkilerle seyreden, yaşam boyu devam eden bir kan hastalığıdır. Özellikle yaş ilerledikçe, beta-talasemide sık karşılaşılan komplikasyonlardan biri kemik zayıflığıdır. Osteoprotegerin (OPG) ve RANKL'nin yaşa bağlı osteoporozdaki ve beta-talasemiye bağlı kemik hastalığındaki rolleri daha önce incelenmiştir. Bu çalışma, transfüzyona bağımlı beta-talasemi (TDT) hastaları ile sağlıklı kontrollerde (SK) OPG ve nükleer faktör B ligandı için reseptör aktivatörü (RANKL) düzeylerini karşılaştırmayı amaçlamıştır. Gereç ve Yöntem: Bu çalışmaya kan sayımları ve biyokimyasal profilleri değerlendirilen, ardından üretici talimatlarına göre OPG ve RANKL için ELISA yapılan 120 TDT hastası ve 60 SK dahil edilmiştir. Veriler Mann-Whitney U testi ve Spearman korelasyonu ile analiz edilmiş; p<= 0,05 istatistiksel olarak anlamlı kabul edilmiştir. Bulgular: Sağlıklı kontrollerin medyan yaşı biraz daha yüksek olup, genel olarak erkek oranı daha fazlaydı. Her iki grubun kan sayımları karşılaştırılabilir düzeydeydi, ancak beyaz kan hücresi sayısı SK'da biraz daha yüksekti. TDT grubunda demir yüklenmesini düşündüren yüksek serum ferritin düzeyleri saptandı. Bulgular, TDT hastalarında SK'lara kıyasla OPG ve RANKL düzeylerinin azaldığını göstermektedir. OPG düzeyi hem erkek hem kadın TDT hastalarında düşükken, RANKL düzeyi yalnızca erkek TDT hastalarında düşüktü. OPG ve RANKL'nin yaş ve serum ferritin ile çok zayıf ya da hiç korelasyon göstermediği belirlendi. Sonuç: Sonuçlarımız, TDT hastalarında özellikle erkeklerde OPG ve RANKL düzeylerinin azaldığını ve bu parametrelerin yaş ile serum ferritinle çok zayıf bir ilişki gösterdiğini ortaya koymaktadır. Bununla birlikte, bu moleküllerin kemik metabolizmasındaki rollerini ve kemik yoğunluğu ile ilişkilerini araştırmak için ileri çalışmalara ihtiyaç vardır.