ENDER ERDEN
Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Bilimleri Dergisi - 2023;26(3):306-313
Amaç: Bu araştırmanın amacı, travmatik beyin hasarı (TBH) sonrası rehabilitasyon programına alınan hastaların demografik ve klinik özelliklerini değerlendirmek, 25 OH vitamin D düzeyi ve heterotopik ossifikasyon (HO) arasındaki ilişkiyi incelemektir. Gereç ve Yöntemler: Araştırma retrospektif ve kesitsel olarak dizayn edildi. Çalışmaya, 2010-2018 yılları arasında TBH tanısı ile yatarak rehabilitasyon programına alınan ve 25 OH vitamin D düzeyi bakılan, yaş ve cinsiyet farkı gözetmeksizin, ilk yatış verileri değerlendirilen 47 hasta dâhil edildi. Hastaların demografik, klinik ve laboratuvar bulguları kaydedildi. Hastalar 25 OH vitamin D düzeyine göre eksiklik olan (Grup 1; <20 ng/mL) ve eksiklik olmayan (Grup 2; ≥20 ng/mL) olarak 2 gruba ayrıldı. Ayrıca hastalar, HO olan ve olmayan olarak 2 gruba ayrıldı. Bulgular: Çalışmamıza, yaralanma yaş ortalaması 26,45±16,17 yıl, değerlendirme yaş ortalaması 28,87±15,3 yıl olan, 38’i (%80,9) erkek toplam 47 hasta dâhil edildi. En sık etiyolojik neden trafik kazaları (araç içi trafik kazası %34, araç dışı trafik kazası %25,5) iken, bunu yüksekten düşmeler (%25,5) izledi. Hastaların serum 25 OH vitamin D ortalaması 15,47±9,35 ng/dL idi. Hastalarda en sık spastisite, kontraktür ve üriner inkontinans saptandı. On iki (%25,5) hastada HO tespit edildi. 25 OH vitamin D düzeyine göre her iki grup arasında bakılan veriler arasında istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmadı (p>0,05). HO olan grupta HO olmayan gruba göre kontraktür görülme sıklığı daha fazla saptandı (p<0,001). Sonuç: Çalışmamızda, 25 OH vitamin D düzeyi <20 ng/mL olan grupta HO daha fazla görülse de 25 OH vitamin D ve HO arasında ilişki saptanmamıştır.
