TAMER AKÇA, TAHSİN COLAK, ARZU KANIK, AHMET DAĞ, HAKAN CANBAZ, SÜHA AYDIN
MN-Klinik Bilimler & Doktor - 2004;10(6):638-641
Amaç: Travmatik olmayan akut karın olgularının geç başvurmaları veya geç teşhis edilmeleri morbidite ve mortalitede artışa neden olmaktadır. Bu çalışmada, travmatik olmayan cerrahi akut karın bulguları ile başvuran hastaların demografileri, gecikme nedenleri ve gecikmenin neden olduğu morbiditelerin zamanında başvurularla karşılaştırılarak ortaya konulması amaçlandı. Gereç ve Yöntem: Hastalar eksplorasyon bulgularına göre zamanında (grup 1, n=119) ve gecikmiş (grup 2, n=72) olarak ayrıldı. Hastaların cinsi, yaşı, eğitim düzeyleri, çalışma durumları, şikayetlerinin başlamasından sağlık merkezine ilk başvuruya kadar geçen süre, başvurdukları ilk merkez, ameliyat sonrası tanıları ve gecikme nedenleri değerlendirildi. Bulgular: Geç başvurularda eğitim düzeyi düşük grubun oranında (p=0.047), zamanında başvurularda ise eğitim düzeyi yüksek grubun oranında anlamlı yükseklik gözlendi (p=0.036). İlk merkez olarak birinci basamaktaki başvurularda gruplar arasında bir fark yok iken (p=0.874), ikinci basamak başvurularında grup 2'nin grup 1'e oranında anlamlı bir fark (p=0.0001) olduğu görüldü. Üçüncü basamağa başvuran hastalar arasında da grup 1 lehine anlamlı bir fark elde edildi (p=0.0001). Kişisel gecikme nedenleri arasında en sık ampirik analjezik kullanımı, şikayetlerini önemsememe, geçmesini bekleme ve ampirik antibiyotik kullanımı bildirildi. Sonuç: Bu tür sorunların önüne geçebilmek için, hastaların hekime başvurmalarını hızlandırmak amacıyla eğitim düzeyinin yükseltilerek bilinçlendirilmelerine ve sağlık merkezlerinde hastayı daha doğru yönlendirmeye halen ihtiyaç olduğu izlenimine varıldı.
