Merve Er, Fatıma Tuba Yaylacı
Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar - 2026;18(1):86-100
Dünya çapında yaygın bir şekilde görülmekte olan kronik ağrının bedensel ve psikolojik açıdan olumsuz etkileri söz konusudur ve hayat kalitesinde ciddi düşüşlere neden olabilmektedir. Kronik ağrının kas-isklet ağrısı, nöropatik ağrı, baş-yüz ağrısı gibi çeşitli türleri bulunmakta ve farklı etkenlerden kaynaklı olarak ortaya çıkmaktadır. Bununla birlikte, beden üzerinde kendini gösteren kronik ağrının yalnızca biyolojik sebeplerden kaynaklanmadığı, psikolojik arka planının da bulunabileceği göz önünde bulundurulması gereken konulardan biridir. Bu bağlamda ruhsal travmanın ağrı duyarlılığını ve şiddetini artırarak kronik ağrının başlangıcında önemli bir rol oynadığına dair birçok kanıt bulunmaktadır. Bu bilgiler ışığında travmanın 'psikolojik travma', 'travma sonrası stres bozukluğu' 'çocukluk çağı travmaları' olmak üzere farklı türlerinin kronik ağrıya ne şekilde etki ettiğinden ayrıntılı bahsedilmiştir. Bunun yanı sıra duygusal faktörlerin de kronik ağrıda rolü bulunmakta, hatta ağrı ve duygular ortak bir nörobiyolojiyi paylaşmaktadırlar. Farklı duygu türlerinin de kronik ağrı ile ilişkisinin ne şekilde olduğuna dair araştırma bulguları ortaya konulmuştur. Alan yazında duyguların ve ruhsal travma öyküsünün beden ile olan bağlantısı noktasında birçok çalışma bulunmaktadır. Fakat özellikle Türkiye'de kronik ağrı özelinde bu değişkenlerin incelendiği çalışmalar yetersiz olup daha fazla araştırmaya ihtiyaç olduğu düşünülmektedir. Bu doğrultuda bu makalenin amacı kronik ağrı, travma ve duygular arasındaki ilişkiye dair mevcut kuramlar ve araştırmaları gözden geçirmektir.
