TÜRK POPÜLASYONUNDA HASTA MEMNUNİYETİNİ ÖLÇMEK İÇİN GASTROİNTESTİNAL ENDOSKOPİ MEMNUNİYET ANKETİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ: TÜRKİYE GESQ'NUN GELİŞTİRİLMESİ VE VALİDASYONU

Ali KARATAŞ, Kenan MORAL, Yunus Emre BÖRÜ, Dilek YAPAR, Rukiye SARIGÜL, Ayfer AKGÜN, Yağmur EKEN, Beril DEMİR, Halit KANDEMİR, Enes CÖMERT, Derya KIRMAN, Gülden BİLİCAN, Muhammet Fatih ACEHAN, Yusufcan YILMAZ, Güner KILIÇ, Çağdaş KALKAN, Mehmet CİNDORUK, Tarkan KARAKAN, Murat KEKİLLİ, Nergiz EKMEN

Akademik Gastroenteroloji Dergisi - 2026;25(2):118-127

Department of Gastroenterology and Hepatology, Gazi University School of Medicine, Ankara, Türkiye

 

Giriş ve Amaç: Hasta memnuniyeti, gastrointestinal endoskopide adenoma tespit oranları ve çekum entübasyon oranları gibi geleneksel performans ölçütlerini tamamlayan önemli bir kalite göstergesi haline gelmiştir. Gastrointestinal Endoskopi Memnuniyet Anketi, hasta memnuniyetini birden fazla alanda değerlendirmek için yaygın olarak kullanılan ve geçerliliği kanıtlanmış bir araçtır. Ancak kültürel açıdan uyarlanmış bir Türkçe sürümü bulunmamaktaydı. Bu çalışma, Türkiye'de gastrointestinal endoskopik işlemlerde hasta memnuniyetini değerlendirmek amacıyla Gastrointestinal Endoskopi Memnuniyet Anketi'nin Türkçe versiyonunun çevrilmesi, kültürel adaptasyonu ve validasyonunu hedeflemiştir. Gereç ve Yöntem: Bu metodolojik çalışmaya Temmuz-Eylül 2025 tarihleri arasında üçüncü basamak akademik bir merkezde üst ve/veya alt endoskopi uygulanan 178 yetişkin hasta dahil edilmiştir. Özgün Gastrointestinal Endoskopi Memnuniyet Anketi, yerleşik kültürlerarası adaptasyon kılavuzları doğrultusunda çevrilmiş ve geri çevrilmiştir. Yapı geçerliliğini değerlendirmek amacıyla Varimax rotasyonuyla temel bileşen analizi kullanılarak açıklayıcı faktör analizi gerçekleştirilmiştir. İç tutarlılık Cronbach alfa katsayıları ile değerlendirilmiştir. Bulgular: Son haliyle 20 maddelik Gastrointestinal Endoskopi Memnuniyet Anketi 'nin Türkçe versiyonu dört faktörlü bir yapı ortaya koymuştur: Endoskopi öncesi bilgi, Endoskopi sırasında/sonrasında ağrı veya rahatsızlık, Endoskopi sonrası bilgi ve Beceri ve hastane. Bu dört faktör toplam varyansın %53,3'ünü açıklamaktadır. Cronbach alfa değerleri alt ölçekler genelinde 0,639 ile 0,812 arasında değişmekte olup genel alfa = 0,820 ile kabul edilebilir güvenilirlik sağlanmıştır. Sonuç: Gastrointestinal Endoskopi Memnuniyet Anketi'nin Türkçe versiyonu, Türkiye'de gastrointestinal endoskopi ile ilgili hasta memnuniyetini değerlendirmek için geçerli ve güvenilir bir araçtır. Uygulanması, Avrupa Gastrointestinal Endoskopi Derneği önerileri doğrultusunda endoskopi kalite güvencesi çerçevelerine kıyaslama, kalite iyileştirme ve hasta bildirimine dayalı sonuçların entegrasyonuna katkı sağlayabilir.