TÜRKİYE'DE HEMŞİRELİK ALANINDA KRANİAL CERRAHİ İLE İLGİLİ YAPILAN LİSANSÜSTÜ TEZLERİN İNCELENMESİ

Oğuz ÖZDEMİR, Altun BAKSİ

Avrasya Sağlık Bilimleri Dergisi - 2026;9(9):1-20

Süleyman Demirel University, Isparta, TURKEY

 

Amaç: Bu çalışmanın amacı, Türkiye'de hemşirelik alanında kranial cerrahi ile ilgili lisansüstü tezleri incelemektir. Yöntem: Araştırma, retrospektif ve tanımlayıcı tiptedir. Yüksek Öğretim Kurulu'nun Ulusal Tez Merkezi'ne kayıtlı tezler 25 Nisan-1 Kasım 2024 tarihleri arasında "kranial cerrahi, beyin cerrahisi, nöroşirurji, sinir cerrahisi, beyin tümörü vb." anahtar kelimeleri kullanılarak taranmıştır. Online arama ile ulaşılan tezler, hemşirelik odaklı daraltılarak incelenmiştir. Bulgular: Hemşirelik alanında kranial cerrahi ile ilgili 36 adet lisansüstü teze ulaşılmıştır. Lisansüstü tezlerin %77,8'i yüksek lisans (n=28) ve %22,2'si ise doktora seviyesindedir (n=8). Tezlerin araştırma tiplerine bakıldığında, %47,2'si tanımlayıcı, %19,4'ü randomize kontrollü, %11,1'i deneysel, %11,1'i yarı deneysel, %5,6'sı karma, %2,8'i metodolojik ve %2,8'i eylemsel tiptedir. Tezlerin örneklem grupları incelendiğinde, %88,8'i hastalarla, %5,6'sı hemşirelerle, %2,8'i aile üyeleriyle ve %2,8'i ise hastalarla ve hemşirelerle ortak gerçekleştirilmiştir. Tezlerin konularına göre dağılımlarına bakıldığında, %44,4'ü beyin tümörleri, %27,8'i genel nöroşirurji hastalarında bakım ve tedavi, %11,1'i intrakranial kanama ve anevrizmalar ve %16, 7'si çeşitli kranial hastalıklar ile ilgili olmuştur. Sonuç: Lisansüstü tezlerin neredeyse yarısının beyin tümörleriyle ilgili olduğu ve yaklaşık yarısının da tanımlayıcı çalışmalardan oluştuğu gözlemlenmiştir.