Şafak Taktak, Ertuğrul Talu
Klinik Psikoloji Dergisi - 2025;9(2):264-279
Bu araştırmanın amacı, Türkiye'de "Psikolojik Otopsi" yöntemi konusunda yapılmış olan çalışmaların meta sentez yöntemi kullanılarak analiz edilmesidir. Verilerin toplanması sürecinde "psikolojik otopsi" ve "tamamlanmış intihar" anahtar kelimeleri tercih edilerek tarama yapılmıştır. Google Akademik arama motoru, TÜBİTAK ULAKBİM, Dergi Park, Yüksek Öğretim Kurulu Ulusal Tez Merkezi (YÖKTEZ) veri tabanlarından faydalanılmıştır. Gerçekleştirilen taramalar sonucunda 1994-2023 yılları arasında Türkiye'de yayınlanmış 17'si makale ve 1'i yüksek lisans tezi olmak üzere toplam 18 çalışmaya ulaşılmıştır. Araştırma kapsamına alınan çalışmaların belirlenmesinde kullanılan dahil edilme ve hariç tutulma kriterleri sonucunda 18 çalışma içinden kriterleri sağlayan 9 çalışma ile araştırma yürütülmüştür. Çalışmaların her biri içerik analizine tabii tutulmuş ve çalışmaların amaçları, yöntemleri, çalışma grupları, veri toplama araçları ve elde edilen sonuçlar bağlamında analiz edilmiştir. Elde edilen veriler tablolar halinde verilerek yorumlanmıştır. Araştırma sonuçlarına göre psikolojik otopsi yöntemi konusunda yapılan çalışmaların amaçlarına ilişkin sonuçlar incelendiğinde; bireyleri intihara götüren nedenlerin araştırılması amacının çoğu çalışmanın ortak amacı olduğu, incelenen araştırmalarda yöntem olarak nitel desenli çalışmaların çoğunlukta olduğu, çalışma gruplarının seçiminde; aile bireyleri ve akraba-arkadaş olmak üzere iki temel kaynağın kullanıldığı, veri toplama aracı olarak; görüşme ve doküman incelemesi kullanılarak verilerin toplandığı, çalışmalardan elde edilen sonuçlar incelendiğinde ise bunların; duygudurum, ruhsal rahatsızlık, kendisi, aile ve yakınlarla ilgili, intihar şekli, intihar not ve söylemi, sosyo-kültürel ve ekonomik nedenler olmak üzere yedi temel kategori altında toplandığı tespit edilmiştir. Son olarak bu alanda çalışma yapacak olan araştırmacılara ve ilgili kurumlara çeşitli önerilerde bulunulmuştur.
