Muttalip ÇİÇEK, Kenan KARADAĞLI, Gülşah ÖZKULA
Ahi Evran Tıp Dergisi - 2026;10(1):177-185
Bu çalışmanın amacı, Türkiye'de Sarcoptes scabiei 'nin neden olduğu uyuz hastalığının yaygınlığını daha iyi anlamak, son 20 yılda scabiesin yaygınlığı ve ilişkili faktörler üzerine yapılan araştırmaları sistematik bir şekilde incelemek ve hastalığın endemik popülas- yonlardaki kontrolüne yönelik halk sağlığı stratejilerine rehberlik etmektir. Çalışma ile ilgili literatür taraması uluslararası PubMed, Web of Science ve Scopus veri tabanlarında ve ulusal TR dizin veri tabanlarında Sarcoptes scabiei, scabies ve uyuz anahtar kelimeleri kullanılarak yapıldı. Dâhil etme ve dışlama ölçütlerine göre yapılan değerlendirme sonucunda 2005 -2024 yılları arasında yayınlanmış toplam 18 çalışma sistematik derlemeye dahil edilerek incelenmiştir. Bu tarihler arasında ülkemizde yaşanan iki toplumsal olay scabiesin yaygınlığı üzerinde arttırıcı etki yapmıştır. Bunlardan biri, Suriye'de meydana gelen iç savaştan dolayı göç etmek zorunda kalan milyonlarca mültecinin ülkemize yerleşmesi ve diğeri de COVID-19 pandemisidir. Ayrıca araştırmacılar 2023 yılında meydana gelen ve birçok ilimizi etkileyen Kahramanmaraş depremi sonrasında da scabiesin artabileceğini belirtmiştir. Sonuç olarak Türkiye'de hem salgınların etkilerini azaltmak hem de salgınların oluşmasını engellemek için ülke genelinde koruyucu çalışmaların yapılmasının gerekli olduğu kanaatine varılmıştır.