Cansu GÜLER, Gizem BEYCAN EKİTLİ, Cansu Gökçe BOZKURT, Satı DOĞAN
Ege Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Dergisi - 2026;42(1):145-158
Zihinsel engeli olan bireylerin istihdamı, yalnızca bir çalışma hakkı değil, toplumsal bütünleşme, özerklik ve onurlu yaşamın sağlanması açısından da kritik bir araçtır. İstihdam, bireylerin üretime katılımının ötesinde bağımsız yaşamalarını, sosyal ilişkiler geliştirmelerini ve toplumda görünür olmalarını mümkün kılmaktadır. Önyargı, damgalama, ayrımcılık, mesleki eğitim erişiminin sınırlılığı ve yetersiz danışmanlık gibi engeller, zihinsel engelli bireylerin işgücü piyasasına tam katılımını kısıtlamaktadır. Bu masabaşı araştırma, zihinsel engeli olan bireylerin istihdam süreçlerinde karşılaştıkları ayrımcılık ve sınırlılıkları besleyen terminolojik ve yapısal faktörleri, mesleki eğitimin katkılarını ve istihdamın sağladığı kazanımları inceleyerek, ortaya çıkan engeller, destek mekanizmaları, yasal düzenlemeler ve iyi uygulama örnekleri ışığında çözüm odaklı öneriler geliştirmeyi amaçlamaktadır. Bulgular, mevcut yasal ve kurumsal çerçeveye rağmen zihinsel engeli olan bireylerin istihdam düzeyinin oldukça sınırlı kaldığını ve bunun yalnızca mevzuat iyileştirmeleriyle değil, mesleki eğitim modellerinin güçlendirilmesi, işveren farkındalığının artırılması ve destekli/korumalı istihdam uygulamalarının yaygınlaştırılmasıyla aşılabileceğini göstermektedir.
