TÜRKİYE'DEKİ EBEVEYNLERİN ÇOCUKLARI İÇİN ERKEN ORTODONTİK TEDAVİYE YÖNELİK BİLGİ VE FARKINDALIKLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ: KESİTSEL BİR ANKET ÇALIŞMASI

Mehmed Taha ALPAYDIN, Merve KOKLU, Tugce ALPAYDIN

Acta Odontologica Turcica - 2026;43(3):142-150

Ordu University, Faculty of Dentistry, Department of Orthodontics, Ordu, Türkiye

 

AMAÇ: Bu çalışmanın amacı, Türk toplumundaki ebeveynlerin erken ortodontik tedaviye yönelik bilgi ve farkındalık düzeylerini değerlendirmek ve bunun çeşitli faktörlerle nasıl ilişkili olduğunu açıklamaktır. GEREÇ VE YÖNTEMLER: Çalışma, Mayıs-Ekim 2024 tarihleri arasında Türkiye genelinde 671 ebeveyn ile yürütülmüştür. Katılımcıların yaş ortalaması 41,8 olup %61,4'ü kadın, %38,6'sı erkektir. Google Forms üzerinden ulaşılan katılımcılar, demografik bilgiler ile bilgi ve farkındalık düzeyini değerlendiren iki bölümlük anketi doldurmuştur. Kategorik değişkenler arasındaki ilişkileri test etmek için Fisher kesin testi ve Ki-kare testi (Bonferroni düzeltmesi ile) uygulandı. Gruplar arası karşılaştırmalar bağımsız örneklem t-testi ve One Way ANOVA testi (Bonferroni düzeltmesi ile) kullanılarak gerçekleştirildi. BULGULAR: Katılımcıların %50,4'ü ortodontisti ilk başvuru uzmanı olarak tercih etmiştir. Erken ortodontik tedaviye yönelik en büyük endişe, tedavinin maliyetli olmasıdır. Eğitim düzeyi ve gelir arttıkça bilgi düzeyinin anlamlı şekilde arttığı gözlenmiştir (p<0,001). Ortalama bilgi puanı 6,18'dir. Bilgi düzeyi, özellikle yüksek eğitimli ebeveynlerde belirgin olarak daha yüksektir. SONUÇLAR: Sonuç olarak, Türkiye genelindeki ebeveynlerin erken ortodontik tedaviye yönelik bilgi ve farkındalıklarının eğitim ve sosyoekonomik durumlarıyla ilişkili olduğu bulunmuştur. Eğitim düzeyi ve gelir arttıkça, bilgi seviyeleri yükselmiş ve ortodontist tercih oranı da yüksek gelir ve ileri yaş gruplarında artmıştır. Ancak, bazı temel konularda bilgi eksiklikleri tespit edilmiştir.