Alper AKYÜZ, Meryem YAVUZ van GIERSBERGEN
Doğu Karadeniz Sağlık Bilimleri Dergisi - 2026;5(1):50-61
Bu araştırma, Türkiye'de hemşirelik alanında yapılmış doktora tezlerini inceleyerek, bu tezlerin metodolojik yapılarını, odaklandıkları bilimsel alanları ve hemşirelik mesleğine sağladıkları katkıları değerlendirmeyi amaçladı. Bu çalışma, Türkiye'de hemşirelik alanında yapılmış doktora tezlerini inceleyen tanımlayıcı bir araştırmadır. Araştırmanın evrenini, 1977-2024 yılları arasında Ulusal Tez Merkezi'nde kayıtlı 3012 doktora tezi oluşturdu. Analize, hemşirelik alanında hazırlanmış, tam metnine erişilebilen ve erişime açık olan tezler dâhil edildi. Veriler, araştırmacı tarafından geliştirilen yapılandırılmış bir form aracılığıyla toplandı; tez yılı, üniversite, ana bilim dalı, araştırma türü ve örneklem özellikleri gibi değişkenler değerlendirildi. Elde edilen veriler tanımlayıcı istatistikler (frekans ve yüzde) kullanılarak analiz edildi. Araştırma bulgularına göre, hemşirelik doktora tezlerinin %68,2'si randomize kontrollü deneysel desen kullanılarak hazırlandı. Tanımlayıcı çalışmalar %14,7, yarı deneysel çalışmalar %5.5 ve ölçek geliştirme çalışmaları %5.4 oranında temsil edildi. Örneklem grupları incelendiğinde, tezlerin %78,8'inin hasta grupları üzerinde yapıldığı belirlendi. Tezlerin coğrafi dağılımı incelendiğinde ise Marmara Bölgesi %32,3 oranıyla en fazla tezin gerçekleştirildiği bölge oldu. Üniversite bazında en fazla doktora tezi yayımlayan kurumların İstanbul Üniversitesi, Ege Üniversitesi ve Hacettepe Üniversitesi olduğu tespit edildi. Elde edilen bulgular, hemşirelik doktora tezlerinin büyük oranda klinik uygulamalara ve temel bilimlere odaklandığını gösterdi.