Tolga ERCAN
Sabuncuoglu Serefeddin Health Sciences - 2026;8(1):25-33
Kişisel görünümü iyileştirmek amacıyla kullanılan kozmetik ürünler, içerdikleri toksik maddeler nedeniyle insan sağlığı açısından risk oluşturabilir. Bu nedenle, kozmetiklerin pazarlama sonrası kalite ve güvenliğinin izlenmesi önemlidir. Güvensiz kozmetik ürünler piyasadan geri çağrılmakta ve dünya genelinde düzenleyici otoriteler, ürün güvenliğini sağlamak amacıyla standartlar ve yaptırımlar uygulamaktadır. Bu çalışmada, 2014 -2024 yılları arasında Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu web sitesinde bildirilen kozmetik geri çağırmaları retrospektif olarak analiz edilmiştir. Bu dönemde Türkiye'de toplam 460 ürün, 18 farklı menşe ülkeden geri çağrılmıştır. En sık geri çağrılan ürünler saç bakım -sabun, şampuan ürünleri olup, tüm geri çağırmaların %46,15'ini oluşturmaktadır. Diğer öne çıkan ürün grupları el -vücut losyonları %13,25, parfüm ve deodorantlar %7,69, tırnak bakım ürünleri %7,05 şeklindedir. Geri çağırma nedenleri arasında mevzuata aykırılık, düşük ürün kalitesi, yasal sınırların üzerindeki maddeler ve güvenlik sorunları öne çıkmaktadır. Uygulanan yaptırımlar genellikle idari para cezası, ürünün piyasaya arzının yasaklanması, uygunsuz ürünlerin imhası ve geri çağırma şeklinde olmuştur. Bu çalışma, Türkiye'de kozmetik güvenliğinin sağlanmasında sürekli denetim ve sıkı düzenleyici uygulamaların önemini vurgulamaktadır.
