RAMAZAN SAMİ AKTAŞ, SEVDEGUL BİLVANİSİ, AYŞE ERTEKİN, GİZEM GİZLİ, FARUK KURHAN
Kocatepe Tıp Dergisi - 2025;26(2):133-139
AMAÇ: Stres insan hayatının her alanında ortaya çıkar. İş hayatında artan stres tükenmişlik sendromuna neden olur. Tükenmişlik sendromu sağlık çalışanları, özellikle acil servis çalışanları arasında daha yaygındır. Bu çalışmada Türkiye’de acil servis çalışanlarında tükenmişliği etkileyen faktörleri belirlemeyi amaçladık. GEREÇ VE YÖNTEM: Yerel etik onayı alındıktan sonra demografik verileri ve Maslach Tükenmişlik Envanterini içeren bir anket kullanıldı. Acil durum personeline telefon uygulamaları, e-posta ve acil durum derneklerinin web siteleri kullanılarak ulaşıldı. Ankete katılan 812 kişiden 792’si çalışmaya dahil edildi. Veriler SPSS 23.00 programı kullanılarak analiz edildi. BULGULAR: Çalışmada katılımcıların %35,9’u 25 yaşın altında olup yaş ortalaması 29,79±5,82 olarak tespit edildi. Çalışma grubun yarısı (%49,9) doktorlardan oluşmaktaydı. Meslek yılındaki kıdem ortalaması 5,57±5,31 olarak tespit edilirken acil servisteki çalışma yılı 4,29±4,18 olarak belirlendi. Katılımcıların %51’i bekar ve %64,6’sının çocuğu yoktu. Ortalama aylık gelir 6435,20±4156,51 TL (1608,75±1039 $) olarak tespit edildi. Ayrıca %92,8’inin herhangi bir psikiyatrik hastalık tanısı almadığı, %71,2’sinin ise herhangi bir bağımlılığının bulunmadığı kaydedildi. Ortalama haftalık çalışma süresi 54,39±14,15 saat olarak belirlendi. Günlük muayene edilen/bakılan hasta sayısı ortalaması 70,99±19,15’ti. Duygusal tükenmenin kadınlarda ön planda olduğu belirlendi. Duyarsızlaşma ve azalmış kişisel başarı ile cinsiyet arasında anlamlı bir fark saptanmadı. Kişisel başarı 26-35 yaş aralığındaki katılımcılar arasında en yüksekti. Duyarsızlaşma ve duygusal tükenme yaşla birlikte istatistiksel olarak anlamlı bulunmadı. SONUÇ: Acil durum personelinin bir ekip olarak çalışması gerekir. Bu uyumu bozan faktörlerden biri de tükenmişlik sendromudur. Bu çalışmada tükenmişlik sendromunun görülme sıklığı, tükenmişliği etkileyen faktörleri ve bu faktörlerin acil servis ekibinde yer alan uzman, doktor, hemşire, sekreter, güvenlik personeli ve temizlik personeli gibi çalışanlar üzerindeki etkilerini araştırdık. Sağlık çalışanlarının çalışma koşulları, çalışma saatleri ve ücretlerinin iyileştirilmesi durumunda daha üretken olabileceklerini düşünmekteyiz.
