YILMAZ DÜNDAR, RECEP ASLAN, NİHAL CENGİZ
Kocatepe Tıp Dergisi - 2001;2(3):251-255
Bu çalışma, tütün tarımı sırasında yaş tütün yaprağı ile temasın kanın biyokimyasal, hematolojik ve oksidan-antioksidan bazı göstergelerine etkisini araştırmak amacıyla gerçekleştirilmiştir. Araştırma, Uşak ilinde tütün tarımıyla uğraşan 11-51 yaşlan arasındaki 40 kadından sezon başlangıcı ve bitiminde alınan kan örneklerinde gerçekleştirildi. Kadınlar, tütün işinde en fazla 5 yıl çalışan ve en az 10 yıl çalışanlar olmak üzere iki grupta incelendi. MDA ve GSH tayini spektrofotometre ile; biyokimyasal analizler otoanalizör ile; kan sayımı ise otomatik sayıcı ile gerçekleştirildi. Çalışma süresi ve yaş faktörünün sonuçları istatistiksel önemde etkilemediği anlaşılmıştır. Ortalama MDA (P=0,001), WBC (P=0,07) ve LDH (P=0,063) konsantrasyonlarında tütün sezonu sonunda görülen artışla; GSH (P=0,004), hemoglobin miktarı (P=0,01) monositler (P=0,001) üre (P=0,032) ve total bilirubin (P=0,033) düzeylerinde izlenen azalma istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur. Sonuç olarak; artmış oksidatif stres ve azalmış antioksidan statü nedeniyle insanların tütün tarımında aktif rol almalarının sakıncalı olabileceği kanaatine varılmıştır.