BÜŞRA KULAKSIZ, SEVDA ER, NESLİHAN ÜSTÜNDAĞ-OKUR, GÜLÇİN SALTAN-İŞCAN
Turkish Journal of Pharmaceutical Sciences - 2018;15(3):370-375
Amaç: Türkiye’de halk arasında yaygın olarak kullanılan bitkilerden elde edilen uçucu yağların antimikrobiyal etkilerini araştırmak ve bu etkilerden yola çıkarak ağız enfeksiyonlarında kullanılmak üzere gargara formülasyonu hazırlamaktır. Gereç ve Yöntemler: Uçucu yağlar, bitkilerden (Origanum vulgare L. ssp. hirtum, Rosmarinus officinalis L., Laurus nobilis L., Salvia fruticosa Mill.) su distilasyonu metodu ile Clevenger apareyi kullanılarak elde edilmiştir. Elde edilen uçucu yağlar ve %4.5 ve %9.0 oranlarında uçucu yağların karışımını içeren gargara formülasyonlarının antimikrobiyal aktiviteleri disk difüzyon metodu ve mikrobroth dilüsyon metodu ile araştırılmıştır. Bulgular: Bu çalışmada antimikrobiyal aktivite disk difüzyon metodu ve mikrobroth dilüsyon metoduyla değerlendirilmiştir. İnhibisyon zon çaplarının 7-59 mm arasında değişkenlik gösterdiği belirlenmiştir. Uçucu yağlar, mikroorganizmalar üzerine saf olarak uygulandığında statik ve sidal etkinliğin genellikle %50 ve %50’nin üzerinde olduğu gözlenmiştir. %4.5 oranında uçucu yağ karışımı içeren F2 formülasyonunun Staphylococcus aureus ATCC 25923 üzerindeki minimum bakterisidal etkisinin %6.25 olduğu ve diğer tüm mikroorganizmalar üzerinde minimum inhibitör konsantrasyon ve minimum bakterisidal konsantrasyonunun %3.125 olduğu bulunmuştur. Uçucu yağ örneklerinin mikroorganizmalar üzerine saf olarak uygulandığında gösterdikleri antimikrobiyal etkinin, gargara formülasyonlarına göre daha düşük olduğu; ayrıca %4.5 oranında uçucu yağ karışımı içeren F2 formülasyonunun, %9.0 oranında uçucu yağ karışımı içeren F1 formülasyonuna göre test edilen tüm mikroorganizmalar üzerine daha yüksek antimikrobiyal etkiye sahip olduğu bulunmuştur. Sonuç: Elde edilen sonuçlar uçucu yağların karışımı ile hazırlanan F1 ve F2 formülasyonlarının, test edilen mikroorganizmalara karşı antimikrobiyal etkiye sahip olduğunu ortaya koymuştur. Ayrıca çalışma sonucunda F2 formülasyonunun test edilen mikroorganizmalar üzerinde önemli oranda antimikrobiyal aktiviteye sahip olduğu rapor edilmiştir.