ÜÇÜNCÜ BASAMAK BİR SAĞLIK MERKEZİNDE ERKEN GEBELİKTE D VİTAMİNİ EKSİKLİĞİ PREVALANSI: KESİTSEL BİR ÇALIŞMA

Beyzanur KAHYAOĞLU, Rezzan Berna TEMOÇİN, Aylin YILMAZ, Pınar YILDIZ, Emre MAT, Fatih ŞANLIKAN

Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi Tıp Dergisi - 2026;13(1):116-121

Department of Obstetrics and Gynecology, Kartal Dr. Lütfi Kırdar City Hospital, Istanbul, Turkey

 

Vitamin D, kalsiyum metabolizması, immün düzenleme ve hücre büyümesinde önemli bir rol oynar. Erken gebelik dönemindeki vitamin D eksikliği, anne ve fetüs sağlığını olumsuz etkileyebilir. Bu çalışmanın amacı, İstanbul'da üçüncü basamak bir sağlık merkezine başvuran birinci trimester gebelerin vitamin D eksikliği prevalansını ve ilişkili faktörleri belirlemektir. Ocak 2020 -Ocak 2024 tarihleri arasında antenatal k liniğe başvuran toplam 1105 gebe kadın retrospektif olarak analiz edildi. Vitamin D durumu yeterli, yetersiz ve eksik olarak sınıflandırıldı. Vitamin D eksikliği ayrıca hafif, orta ve ağır olarak kategorize edildi. Serum 25(OH)D düzeyleri yaş, mevsim ve aya göre değerlendirildi. Katılımcıların medyan yaşı 29 yıl (aralık 17 -50) olup, medyan serum 25(OH)D düzeyi 11,1 ng/mL (ortalama +/- SS: 13,7 +/- 9,2) idi. Vitamin D eksikliği (<20 ng/mL) katılımcıların %78,5'inde saptandı. En düşük vitamin D düzeyleri kış aylarında (medyan 9,1 ng/mL), en yüksek düzeyler ise yaz aylarında (medyan 11,95 ng/mL) gözlendi. Vitamin D düzeyleri 30 yaş altındaki bireylerde, 30 yaş ve üzerindeki bireylere kıyasla anlamlı olarak daha düşüktü. Mevsimsel gruplamada ise kış -ilkbahar döneminde vitamin D düzeyleri, yaz -sonbahar dönemine göre anlamlı derecede daha düşük bulundu. Bu bulgular, özellikle genç gebelerde ve kış aylarında vitamin D düzeylerinin daha düşük olduğunu göstermektedir ve bu gruplarda vitamin D eksikliği ve yetersizliğinin izlenmesi ve uygun koruyucu stratejilerin uygulanması gerektiğini vurgulamaktadır.