Orhan ÇİÇEK, Fatih KAMIŞ, Özge KURTKULAĞI, Yavuz BEYAZIT
Ege Tıp Dergisi - 2026;65(3):376-385
Amaç: Bu çalışmada, ülseratif kolit (ÜK) hastalarında serum nötrofil jelatinaz ilişkili lipokalin (NGAL) ve S100A12 (S100 kalsiyum bağlayıcı protein A12) düzeylerinin hastalık aktivitesinin belirlenmesinde biyobelirteç olarak kullanılabilirliğinin aynı çalışma kapsamında araştırılması amaçlandı. Gereç ve Yöntem: Çalışmaya, aynı ÜK hastalarının aktif (n=34) ve remisyon (n=34) dönemlerinde değerlendirilen bireyler ile kontrol grubu (n=31) dahil edildi. Klinik ve endoskopik olarak ÜK tanısı alan hastalardan ve kontrol grubundan venöz kan örnekleri alınarak NGAL ve S100A12 düzeyleri ile rutin laboratuvar parametreleri analiz edildi. Tüm demografik ve klinik değişkenler gruplar arasında karşılaştırıldı. Bulgular: Aktif ülseratif kolit hastalarında serum NGAL ve S100A12 düzeyleri, remisyon dönemindeki hastalara ve kontrol grubuna kıyasla belirgin şekilde daha yüksek bulundu (sırasıyla p = 0.001 ve p < 0.001). Aktif ÜK'yı saptamak amacıyla yapılan ROC analizinde, NGAL ve S100A12 en uygun kesim değerlerinde yüksek duyarlılık ve özgüllük gösterdi (p < 0.001). Kontrol grubu referans alınarak yapılan multinomiyal lojistik regresyon analizinde hem NGAL hem de S100A12 düzeyleri aktif grupta; S100A12 düzeyleri ise remisyon grubunda, ayarlanmamış ve ayarlanmış modellerde aktif hastalık varlığı ile anlamlı şekilde ilişkili kaldı. Bu belirteçlerdeki her bir birimlik artış aktif hastalık olasılığını anlamlı ölçüde artırdı (tüm karşılaştırmalar için p < 0.05). Sonuç: Bu çalışmada, aktif ÜK grubunda serum NGAL ve S100A12 düzeylerinin remisyon ve kontrol gruplarına kıyasla belirgin şekilde yüksek olduğu gösterilmiştir. Daha geniş kapsamlı çalışmalara ihtiyaç vardır.
