Ayşen MERT, Nazlı ŞENSOY, Hamza Taha KAYHAN, Oğuzhan KAYHAN, Ahmet Baturalp COZA, Ömer Talha Buğrahan AYDAR, Beyza OKUR, Gülcan GENCER
Kocatepe Tıp Dergisi - 2026;27(1):117-129
AMAÇ: Bu çalışmada üniversite hastanesinde çalışan sağlık çalışanları -nın 6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu ile ilgili bilgi düzeylerinin ve hastanede uygulanan iş sağlığı ve güvenliği uygulamalarına yönelik memnuniyetlerinin belirlenmesi amaçlandı. GEREÇ VE YÖNTEM: Çalışma 10 Aralık 2021 - 1 Mart 2022 tarihlerinde Afyonkarahisar Sağlık Uygulama ve Araştırma Hastanesi'nde görev yapan sağlık çalışanlarıyla gerçekleştirildi. Veri toplamak için üç bölüm ve 34 sorudan oluşan veri toplama formu ve 45 sorudan oluşan Hastanede Çalışan Sağlık Personeli İçin İş Güvenliği Ölçeği kullanıldı. Etik onay Afyonkarahisar Sağlık Bilimleri Üniversitesi Klinik Araştırmalar Etik Kurulu'ndan alındı. Veriler, IBM SPSS-V23 programı ile analiz edildi. Anlamlılık düzeyi p<0,05 olarak kabul edildi. BULGULAR: Çalışma 388 sağlık çalışanıyla tamamlandı; katılımcıların %59,0'ı kadın, %41,0'ı erkek olup yaş ortalaması 32,6+/-7,6 idi. 6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu'na ilişkin 12 sorudan alınan ortalama puan düşük bulunarak bilgi düzeylerinin yetersiz olduğu görüldü. Ölçeğin (maksimum 6 puan) ortalama skoru 2,98+/-0,78 olarak saptandı. Kanun bilgisi arttıkça sağlık taraması ve kayıt sistemleri (p<0,001), yönetsel destek (p=0,004), malzeme denetimi (p=0,039), koruyucu önlemler (p<0,001), fiziksel ortam uygunluğu (p=0,008) ve toplam ölçek puanında (p=0,004) anlamlı artış görüldü. Erkekler mesleki hastalıklar ve şikayetler (p<0,001) ile kazalar ve zehirlenmelerde (p=0,027); kadınlar sağlık taraması ve kayıt sistemlerinde (p=0,022) daha yüksek puan aldı. Yaş arttıkça yönetsel destek (p=0,029) ve malzeme denetimi (p=0,023) puanları yükseldi. Eğitim düzeyi, meslek grubu ve meslekte çalışma süresi bazı alt boyutlarda anlamlı fark yarattı (p<0,05). Hasta ile temasın yoğun olduğu birimlerde ölçek ve alt boyut puanları genel olarak daha düşük bulundu (p<0,05). SONUÇ: Bu çalışmada sağlık çalışanlarının iş sağlığı ve güvenliği uygulamalarına yönelik memnuniyetlerinin orta düzeyin altında olduğu saptandı. 6331 Sayılı Kanun'a ilişkin bilgi düzeyi arttıkça ölçek alt boyut puanları anlamlı şekilde yükseldi; çeşitli sosyodemografik ve çalışma özellikleri bu puanları etkilediği görüldü. Sonuçta iş sağlığı ve güvenliği bilgi düzeyini artırmaya yönelik eğitimlerin güçlendirilmesi ve özellikle riskli birimlerde memnuniyeti artıracak stratejilerin geliştirilmesi önerilmektedir.
