UYKU DÜZENİNDEN KAHVALTI ALIŞKANLIKLARINA: BİYOLOJİK RİTİM BOZUKLUKLARININ MENTAL SAĞLIĞA YANSIMALARI

Murat AÇIK, Sevinç EŞER DURMAZ, Aylin BAYINDIR GÜMÜŞ, Duygu EGELİ AÇIK

Gümüşhane Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi - 2025;14(4):1307-1320

Fırat Üniversitesi

 

Bu çalışmanın amacı, yetişkin bireylerde Besin Duygu Durum Ölçeği (BDDÖ) 'nden elde edilen sağlıklı diyet, batı diyeti, kahvaltı alışkanlığı ve takviye kullanımı gibi beslenme örüntüleri ile egzersizin psikolojik stres üzerindeki etkilerini değerlendirmek ve biyolojik ritmin bu ilişkide aracılık rolünü incelemektir. Bu kesitsel çalışmaya, Elazığ'daki üç toplum sağlığı merkezine başvuran, 19 -64 yaş arası olan 635 yetişkin birey dahil edilmiştir. Katılımcılara BDDÖ ve Biyolojik Ritim Değerlendirme Görüşmesi uygulandı. BDDÖ maddeleri Temel Bileşenler Analizi ile dört faktöre ayrılmıştır (Takviye Kullanımı, Sağlıklı Diyet, Batı Diyeti ve Kahvaltı). Biyolojik ritim, beslenme örüntüleri ve psikolojik stres arasındaki ilişkiler Pearson korelasyon analizi ile değerlendirildi. Ayrıca yapısal eşitlik modellemesi kullanılarak, biyolojik ritmin psikolojik stres üzerindeki etkisinde sağlıklı diyet, batı diyeti ve kahvaltı alışkanlığının aracılık düzeyleri test edilmiştir.