FATİH EREN, ENGİN SENNAROGLU
Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi - 2025;51(2):187-192
Varfarin tedavisinin en önemli komplikasyonu kanamadır. Varfarinin, terapötik aralığının dar olması ve ilaç-ilaç etkileşimleri dezavantajları arasında yer almaktadır. Çalışmada varfarin tedavisine bağlı kanama olaylarının şiddeti, mortalite ve etki edebilecek faktörlerin belirlenmesi amaçlandı. Ocak 2007-Aralık 2010 tarihleri arasında varfarin kullanımına bağlı kanama nedeniyle hastaneye yatırılan 109 hasta dahil edildi. Demografik ve klinik özellikler -yaş, cinsiyet, eşlik eden hastalıklar, INR düzeyi ve mortalite- analiz edildi. Kanama şiddeti Fihn kriterlerine göre minör kanama ve major kanama (ciddi, hayatı tehdit edici ve fatal kanama) olarak sınıflandırıldı. Hastaların; 56’sı kadın (%51,4), 53’ü (%48,6) erkek, %53,2’si 65 yaş ve üzerindeydi. Komorbid hastalıklar içinde birinci sıklıkta hipertansiyon (%50,5), ikinci sıklıkta diabetes mellitus (%22,0) saptandı. Varfarin kullanım endikasyonları arasında en sık atriyal fibrilasyon (%35,8), sonrasında kardiyovasküler hastalıklar (%32,1), geçirilmiş stroke (%26,6) ve prostetik kalp kapağı (%22,0) gelmekte idi. En sık geliş semptomu ekimoz ve üst gastrointestinal kanama idi. Majör kanama erkek cinsiyette anlamlı şekilde yüksekti (p=0,046). Kanama geçiren hastaların %98’i (n=107) supraterapötik INR değerine sahipti. Mortalite ileri yaş (≥65 yaş) hastalarda anlamlı şekilde yüksekti (p=0,029). Genel kanama olaylarının sıklığı ve mortalite açısından her iki cinsiyet arasında fark yoktu. Sonuç olarak ileri yaş ve labil INR varfarin ilişkili kanama olaylarında etkilidir. Varfarine bağlı kanama olaylarında mortalite ileri yaş hastalarda anlamlı şekilde daha yüksektir.
