ZÜMRA ÖZYEŞİL, ASLİN OLUK, DURAN ÇAKMAK
Alpha Psychiatry - 2014;15(1):39-44
Amaç: Bu araştırmanın amacı yaşlı hastalara bakım verme yükünün bakım veren kişilerin durumluk-sürekli kaygı düzeylerini yordayıp yordamadığının saptanmasıdır. Yöntem: İstanbul ili Zeytinburnu ilçesinde yaşayan, Zeytinburnu Belediyesi Aile Kadın Destekleme ve Engelliler Merkezi evde bakım biriminde kayıtlı olan 155 aileden gönüllü olarak araştırmaya katılan 140 aile araştırmanın örneklemini oluşturmuştur. Bulgular: Araştırma sonucuna göre durumluk-sürekli kaygı puanları ile zaman-bağımlılık yükü, gelişimsel yük, fiziksel yük, sosyal yük ve duygusal yük puanları arasında pozitif yönde anlamlı ilişki bulunmuştur. Bakım verme yükünün yaşlı hastalara bakım verenlerin durumluk kaygı puanındaki toplam varyansın %62.1’ini, sürekli kaygıdaki toplam varyansın %53.2’sini açıkladığı bulunmuştur. Regresyon katsayılarının anlamlılığına ilişkin t testi sonuçları incelendiğinde, fiziksel yük ve duygusal yük alt boyutlarının durumluk-sürekli kaygı üzerinde önemli bir yordayıcı olduğu görülmüştür. Tartışma: Sonuçlar bakım verme yükünün bireylerde durumluk-sürekli kaygıyı artırdığını, bakım verme yükünün yaşlı hastalara bakım verenlerin durumluk-sürekli kaygıları üzerinde önemli bir etkiye sahip olduğunu göstermektedir. Bakım verme, bakım verenin sağlığını ve iyilik halini olumsuz etkileyebilmektedir. Sürekli olarak bakım vermekten dolayı kaynaklanan fiziksel bitkinlik ve bakım verenin sağlığının kötüleşmesi, depresyon ve anksiyetede artışa neden olabilmektedir. Bu araştırmada da bakım yükü ile durumluk-sürekli kaygı arasında, yapılmış olan araştırmalara benzer şekilde, olumlu bir ilişki bulunmuştur. Bakım verme, kaygı oluşturan bir durumdur. Bazı hastalıkların yüksek maliyetli olması nedeniyle, bireysel görüşmelerde bakım verende sosyoekonomik açıdan bir kaygı oluştuğu, anlaşılmaktadır. Benzer şekilde, çalışmaya katılan bakım veren kadınlarla yapılan görüşmelerde ortaya çıkan başka bir durum da bakım veren kadınların, bakım vermeye başlamalarından kısa bir süre sonra psikolojik destek almaya başlamaları olması, bakım yükü ile kaygı arasında olan ilişkiyi güçlendirmektedir.
