Aslihan AKPINAR UNAL, Esra TURKER
Acta Medica Nicomedia - 2026;9(1):1-7
Amaç: Bu araştırma, bir üniversite hastanesinde yatarak tedavi gören yaşlı yetişkinlerin kronik hastalık öz yönetiminin hemşirelik bakım memnuniyetine etkisini incelemek amacıyla yapılmıştır. Yöntem: Tanımlayıcı tipteki araştırmanın örneklemini, Ocak -Mayıs 2025 tarihleri arasında kronik hastalık nedeniyle hastanede yatan 150 yaşlı yetişkin oluşturmuştur. Veriler, Hasta Formu, Kronik Hastalık Öz Yönetim Ölçeği ve Hemşirelik Bakım Kalitesi Memnuniyeti Anketi ile toplanmıştır. Verilerin analizinde parametrik testler, Pearson korelasyon ve lineer regresyon analizleri kullanılmıştır. Bulgular: Kronik hastalık öz yönetim ölçeği alt boyutları ile hemşirelik bakım memnuniyeti arasındaki ilişkiler incelendiğinde; kendini damgalama ile hemşirelik bakım memnuniyeti arasında orta düzeyde negatif ve anlamlı ilişki saptanmıştır (r= -0,400, p<0,001). Damgalamayla baş etme alt boyutu ise düşük düzeyde pozitif ve anlamlı ilişki göstermiştir (r=0,195, p=0,017). Sağlık bakım etkinliği (r=0,039, p=0,632) ve tedavi uyumu (r= -0,092, p=0,261) ile memnuniyet arasında anlamlı ilişki bulunmamıştır. Regresyon analizinde, alt boyutların modele dahil edilmesi açıklayıcılığı artırmış (R²=0,170, F=8,656, p<0,001); özellikle kendini damgalama memnuniyet üzerinde güçlü ve olumsuz etki göstermiştir (ß= -0,436, p<0,001). Damgalamayla baş etmenin etkisi ise pozitif yönde, ancak sınırda anlamlıdır (p=0,051). Sonuç: Bu araştırmada yaşlı yetişkinlerin öz yönetim düzeyleri orta, hemşirelik bakım memnuniyetleri ise yüksek bulunmuştur. Kronik hastalık öz yönetiminin, özellikle kendini damgalama boyutunun, bakım memnuniyetini olumsuz etkilediği belirlenmiştir. Bulgular doğrultusunda hemşirelerin, yaşlı bireylerin kronik hastalık öz yönetimini destekleyen bireyselleştirilmiş danışmanlık programları geliştirmesi ve damgalama algısını azaltmaya yönelik müdahaleler planlaması önerilmektedir.
