BİNALİ ÇATAK, CAN ÖNER, AHMET SELÇUK KILINÇ, SEVİNÇ SÜTLÜ, SIRRI ŞENBAYRAM
Kafkas Tıp Bilimleri Dergisi - 2012;2(3):105-108
Amaç: Araştırmada yaşlı hastalara evde bakım veren kişilerin ruhsal belirti sıklığı ve bu sıklığı etkileyen faktörleri belirlemek amaçlanmıştır. Yöntem: Kesitsel tipte yapılan araştırmanın evrenini evde sağlık hizmeti verilen 169 yaşlının bakıcıları oluşturmuştur. Araştırmada örneklem seçilmemiş olup, evrenin tümüne ulaşılması hedeflenmiştir. Veriler hazırlanan soru formu ile kişiden sözlü onam alındıktan sonra toplanmıştır. Soru formu evde bakım veren kişinin sosyodemografik özellikleri, hasta bakım özellikleri ve mevcut sağlık durumu ile Goldberg tarafından geliştirilen Genel Sağlık Anketi (GSA)-12 sorularından oluşturuldu. GSA-12’nin değerlendirilmesinde Likert tipi puanlama kullanılmıştır. Alınan puanlar 0-36 arasında değişmekte olup, kesim noktası 10/11 olarak alınmıştır. Veriler SPSS 10,5 paket programında analiz edilmiştir. Bulgular: Bakım verenlerde ruhsal belirti sıklığı %59,2’dir. İkili analizlerde bakım veren kişinin yaşlıya yakınlığı, bakım verenin yaşı, çalışma durumu, eğitimi, aileye gelir getiren kişi sayısı, evde yaşayan kişi sayısı, yaşlı bakımı için ayrılan zaman, bakım verenin bakım vermede yetersiz kalması ile ruhsal belirti varlığı arasında istatistiksel düzeyde anlamlı fark bulunmuştur (p<0,05). Çoklu analizlerde bakım vermede yetersiz kalma ve gelir getiren kişi sayısı ruhsal belirti için risk faktörü olarak belirlenmiştir. Sonuç: Yaşlılara evde bakım verenler ruhsal hastalıklar açısından önemli bir risk grubudur. Evde sağlık hizmeti verilirken, informel bakım verenler de ruhsal hastalıklar açısından taranmalıdır.