MEHMET AKİF SEZEROL, SELİN DAVUN
Nobel Medicus - 2025;21(2):97-104
Amaç: Bu çalışmanın amacı, COVID-19 aşısı olmayan 60 yaş ve üzeri yetişkinlerin aşı tereddütlerine etki eden faktörleri belirlemek, tereddüt eden bireylere aşının yapılan çalışmalarla güvenilir olduğunun kabul edildiği ve COVID-19’un etkilerinden korunmada en önemli yöntem olduğu anlatılarak, aşı olmalarına yönelik tavsiyelerde bulunmak ve önerilerin ardından gelecekte COVID-19 aşısı olmaya ilişkin kararlarını saptamaktır. Materyal ve Metot: Bu kesitsel çalışma, İstanbul’un Sultanbeyli ilçesinde COVID-19 aşısı olmayan 60 yaş ve üzeri, 440 yaşlı yetişkin arasında, Nisan-Mayıs 2022 tarihleri arasında gerçekleştirildi. Araştırmacılar tarafından hazırlanan anket üç bölümden oluşmaktadır. Anketin ilk bölümünde sosyo-demografik özellikler değerlendirildi. İkinci bölümde ise COVID-19’a yakalanma riski, geçirilmiş COVID-19 enfeksiyonu ve hastaneye yatış öyküsü soruldu. Son bölümde ise yaşlıların yaptırması gereken diğer aşıların olup olmadığı ve aşı olmama nedenleri soruldu. Anketin sonunda katılımcılara, COVID-19 aşısının önemi hakkında bilgi verildi ve aşı olmaya yönelik yaklaşımları soruldu. Bulgular: Bu çalışma 440 katılımcı ile tamamlandı. Katılımcıların %58,4’ünü kadın, %41,6’sını erkek cinsiyet oluşturmakta olup, ortalama yaş 69,11±8,15’dir. Daha önce COVID-19 enfeksiyonu geçirenlerin aşıyı reddetme olasılığı 4,5 kat daha fazlaydı (p<0,05). Aşı olmama nedenleri sorgulandığında, en sık yan etki korkusu ve ardından gereksiz aşılar olduğu belirtildi. Sonuç: Bu çalışmanın sonucunda, yaşlı yetişkinlerde COVID-19 aşısı olmama üzerine bir çok faktörün etkili olduğu gözlenmektedir. Yaşlıların daha önce enfeksiyonu geçirmiş olması en etkili faktörü oluşturmakta iken, eğitim düzeyi, medeni durumu, daha önce hastane yatışı olması, herhangi birisinden aşı olmaması yönünde tavsiye alması gibi faktörler de aşı kararsızlıklarında etkili olmuştur. Bu çalışma sayesinde yaşlı yetişkinler arasında COVID-19 aşısı hakkında farkındalık oluşturulmuş ve katılımcıların aşı olmaya yönelik tutumları üzerine etkili olunmuştur.
