HALİDE EDİP TEMEL, MEHLİKA DİLEK ALTINTOP, AHMET ÖZDEMİR
Turkish Journal of Pharmaceutical Sciences - 2018;15(3):333-338
Amaç: Son yıllarda, medisinal kimyada farmakolojik olarak aktif halkaların moleküler hibridizasyonuna dayalı antikolinesteraz ajanların tasarımı ilgi çekmektedir. Bu amaçla, burada tiyazol ve pirazolin halkalarının moleküler hibridizasyonuna dayalı antikolinesteraz ajanlar tasarlamayı ve sentezlemeyi hedefledik. Gereç ve Yöntemler: 3-(2-Furil)-5-(1, 3-benzodioksol-5-il)-1-tiyokarbamoil-4, 5-dihidro-1H-pirazolün 2-bromo-1-ariletanon türevleri ile halka kapanma reaksiyonuyla yeni tiyazolil-pirazolin türevleri sentezlendi. Bileşikler, Ellman’ın spektrofotometrik yönteminin bir modifikasyonu kullanılarak AChE ve BuChE üzerindeki inhibe edici etkileri için araştırıldı. Bu çalışmanın bir parçası olarak, bileşiklerin Lipinski’nin beş kuralına uyumluluğu değerlendirildi. Fizikokimyasal parametreler (log P, TPSA, nrotb, molekül ağırlığı, hidrojen bağı donörlerinin ve alıcılarının sayısı, molekül hacmi) Molinspiration yazılımı kullanılarak hesaplandı. Bulgular: Bu seride, 2-[5-(1, 3-benzodioksol-5-il)-3-(2-furil)-4, 5-dihidro-1H-pirazol-1-il]-4-(4-florofenil)tiyazol en güçlü BuChE inhibitörü (%43.02±2.71) olarak bulunurken, 2-[5-(1, 3-benzodioksol-5-il)-3-(2-furil)-4, 5-dihidro-1H-pirazol-1-il]-4-(naftalen-2-il)tiyazolün en etkili AChE inhibitörü (%38.5±2.85) olduğu bulundu. Bu bileşikler, Lipinski’nin beş kuralının sadece bir parametresini ihlal ettiler. Lipinski’nin kuralına dayanarak, makul oral biyoyararlanıma sahip olmaları beklenmektedir. Sonuç: Bu çalışmanın ışığında, etkinliği arttırılmış yeni kolinesteraz inhibitörlerinin üretilmesi için tanımlanmış bileşiklerin yapısal modifikasyonu devam etmektedir.