YENİDOĞANDA PERSİSTAN PULMONER HİPERTANSİYONDA MORTALİTE PREDİKTÖRLERİ: RETROSPEKTİF KOHORT ÇALIŞMASI

Naz HIZLI, Helen BORNAUN

Abant Tıp Dergisi - 2026;15(2):185-195

Department of Pediatrics, Marmara University Pendik Training and Research Hospital, Istanbul, Türkiye

 

Amaç: Yenidoğanın persistan pulmoner hipertansiyonu önemli morbidite ve mortalite ile ilişkilidir. Bu çalışmada, yenidoğanın persistan pulmoner hipertansiyonu tanılı hastalarda hastane içi mortaliteyi öngörebilecek demografik, perinatal, umbilikal kord kan gazı ve ekokardiyografik parametrelerin değerlendirilmesi amaçlandı. Gereç ve Yöntemler: Bu retrospektif kohort çalışmaya, 1 Ocak 2019 ile 31 Aralık 2021 tarihleri arasında yenidoğan yoğun bakım ünitesine yatırılan ve klinik ile ekokardiyografik olarak yenidoğanın persistan pulmoner hipertansiyonu tanısı alan hastalar dahil edildi. Hastalar 0 ile 28 günlük olmaları, gestasyon haftasının 24 haftadan büyük olması ve umbilikal kord kan gazı verilerinin mevcut olması durumunda çalışmaya alındı. Primer sonlanım hastane içi mortaliteydi. Mortalite ile ilişkili faktörleri değerlendirmek için tek değişkenli ve çok değişkenli lojistik regresyon analizleri yapıldı. Bulgular: Nihai analize toplam 51 yenidoğan dahil edildi. Medyan gestasyon haftası 35 hafta, medyan doğum ağırlığı 2480 g idi. Hastane içi mortalite 16 hastada (%31,4) görüldü. Kız cinsiyet, ölen hastalarda sağ kalanlara göre daha sıktı (%75,0 ve %34,3, p=0,007). Sağ kalan hastaların gestasyon haftası ölen hastalara göre daha yüksekti [36 hafta (IQR, 33 ile 38) ve 31,5 hafta (IQR, 25,3 ile 35,8), p=0,015]. Sağ kalan hastalarda 1. ve 5. dakika Apgar skorları da daha yüksekti. Umbilikal kord kan gazı parametreleri ve tahmini pulmoner arter sistolik basıncı değerleri gruplar arasında anlamlı farklılık göstermedi. Çok değişkenli lojistik regresyon analizinde erkek cinsiyet (düzeltilmiş OR, 0,12; %95 GA, 0,02 ile 0,60; p=0,010) ve daha yüksek 1. dakika Apgar skoru (düzeltilmiş OR, 0,67; %95 GA, 0,47 ile 0,95; p=0,025) hastane içi mortalite olasılığında azalma ile bağımsız olarak ilişkiliydi. Sonuç: Yenidoğanın persistan pulmoner hipertansiyon tanılı yenidoğanları içeren bu kohortta hastane içi mortalite yüksekti. Erkek cinsiyeti ve daha yüksek 1. dakika Apgar skoru, daha düşük mortalite riski ile bağımsız olarak ilişkili bulundu. Buna karşılık, umbilikal kord kan gazı parametreleri ve tahmini pulmoner arter sistolik basıncı anlamlı mortalite prediktörleri değildi. Bulgularımız, özellikle erken postnatal dönemde değerlendirilen klinik göstergelerin, yenidoğan yoğun bakım ünitesinde mortalite riskinin öngörülmesinde yararlı olabileceğini düşündürmektedir.