YENİLEBİLİR MANTAR CANTHARELLUS LUTESCENS'İN KOLİNESTERAZ İNHİBİTÖRÜ POTANSİYELİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

Ebru EROL, Hümeyra KARAKAŞ, Selime Semra EROL

Bezmialem Science - 2026;14(3):239-244

Bezmialem Vakıf University Faculty of Pharmacy, Department of Analytical Chemistry, İstanbul, Türkiye

 

Amaç: Alzheimer hastalığı, bireylerin bilişsel, fiziksel, psikolojik ve sosyal işlevlerini etkileyen en yaygın demans türlerinden biridir. Kolinesteraz enzimlerinin Alzheimer hastalığının ortaya çıkışında ve ilerlemesinde kritik bir rol oynadığı bilinmektedir. Bu çalışma, İstanbul ve çevresinde yetişen Cantharellus lutescens mantarının antikolinesteraz ve bütirilkolinesteraz inhibitör aktivitelerinin değerlendirilmesini amaçlamaktadır. Yöntemler: Cantharellus lutescens mantarından hekzan, etil asetat ve metanol ile oda sıcaklığında maserasyon yöntemiyle ekstreler hazırlanmıştır. Bu üç ekstrenin asetilkolinesteraz ve bütirilkolinesteraz inhibitör aktiviteleri Ellman yöntemi ile belirlenmiştir. Bulgular: Cantharellus lutescens hekzan ekstresi, 800 mug/mL konsantrasyonda %48,07+/-0,51 asetilkolinesteraz inhibisyonu ile en aktif ekstre olarak belirlenirken, etil asetat ekstresi aynı konsantrasyonda %29,20+/-0,80 bütirilkolinesteraz inhibisyonu ile en yüksek aktiviteyi göstermiştir. Sonuç: Bu çalışma, gelecekte potansiyel bir terapötik ajan olabilecek yenilebilir bir mantarın antikolinesteraz aktivitesini değerlendirmektedir.