Seyit Ramazan KARADOĞAN, Funda Pınar ÇAKIROĞLU
Süleyman Demirel Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi - 2026;17(1):39-48
Bu çalışmanın amacı, yetişkin kadınlarda yeme davranışları ile enerji, makro besinler ve beden kütle indeksi arasındaki ilişkiyi araştırmaktır. Bu çalışmanın örneklemini Afyonkarahisar ili Sandıklı ilçesinde bulunan Sağlıklı Yaşam Merkezi'ne kayıtlı 19-64 yaş aralığı 205 kadın oluşturmuştur. Çalışma kapsamında katılımcıların antropometrik ölçümleri, hafta içi 2 ve hafta sonu 1 gün olacak şekilde 3 günlük besin tüketim kayıtları alınmış ve katılımcılara 2009 yılında Bozan tarafından Türkçe'ye kazandırılan Hollanda Yeme Davranış Ölçeği uygulanmıştır. Yapılan analizler sonucunda, çalışmadaki katılımcıların günlük tükettikleri enerji, yağ, protein ve karbonhidrat miktarı arttıkça duygusal yeme davranış puanları ve dışsal yeme davranış puanlarının arttığı, kısıtlayıcı yeme davranış puanlarının ise azaldığı görülmüştür (p<0.05). Günlük alınan enerjinin yağ yüzdesi arttıkça kısıtlayıcı yeme davranış puanlarının da arttığı, protein yüzdesi arttıkça dışsal yeme davranış puanlarının ise azaldığı saptanmıştır (p<0.05). Ayrıca kısıtlayıcı yeme puanları yüksek olan kadınların antropometrik ölçüm değerlerinde azalma gözlenirken, duygusal yeme davranışı puanları ve dışsal yeme davranışı puanları yüksek olan kadınlarda artışlar tespit edilmiştir (p<0.05). Bu sonuçlara göre obezitenin yeme davranışlarıyla ilişkili olduğu görülmüştür. Obeziteye yönelik müdahalelerde tıbbi beslenme tedavisi kadar psikolojik faktörlerin de üzerinde durulması gerekmektedir. Bu süreçte yeme davranışlarına ilişkin davranış değişikliği müdahalelerin önemli olduğu söylenebilmektedir. Dolayısıyla obezitenin önlenmesi ve kontrol altına alınmasının daha kolay olabileceği düşünülebilir.