İlayda ŞAHİN, İrem OLCAY EMİNSOY
Başkent Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi - 2026;11(1):84-93
Amaç: Bu çalışma, düzenli menstrual döngüye sahip kadınlarda premenstrüel sendrom (PMS) ile aşırı besin isteği (ABİS) arasındaki ilişkiyi incelemek amacıyla yapılmıştır. Gereç ve Yöntem: Tanımlayıcı tipteki araştırma, Şubat -Mart 2024'te Ankara'da özel bir kliniğe başvuran 56 gönüllü kadın üzerinde yürütülmüştür. Katılımcılar PMS Ölçeği puanlarına göre PMS grubu (n=28) ve kontrol grubu (n=28) olarak ayrılmıştır. ABİS uygulanmış ve luteal, menstruasyon ve foliküler fazlarda 24 saatlik besin tüketim kayıtları alınmıştır. Veriler BEBİS 8.1 programı ile analiz edilmiştir. İstatistiksel analizlerde Mann -Whitney U, Ki -kare, Fisher's Exact ve Friedman testleri kullanılmış, anlamlılık düzeyi p<0,05 kabul edilmiştir. Bulgular: Gruplar arasında yaş ortalamaları açısından fark bulunmamıştır (p>0.05). ABİS puanları PMS grubunda anlamlı derecede daha düşük saptanmıştır (143,6+/-47,38 vs. 166,3+/-41,59; p<0,001). Antropometrik ölçümler arasında gruplar arasında fark izlenmezken, grup içi analizlerde göğüs çevresi (luteal < menstruasyon; p=0,001) ve bel çevresi (luteal > foliküler; p=0.020) farklılık göstermiştir. Enerji ve makro besin ögesi alımları açısından gruplar arasında anlamlı farklılık bulunmamıştır. PMS ve ABİS puanları arasında negatif yönlü anlamlı ilişki saptanmıştır (r= -0,333; p=0,012). Sonuç: PMS, kadınlarda aşırı besin isteğini azaltabilir. Bulgular, PMS döneminde beslenme davranışlarının yalnızca hormonal değişimlerle değil, aynı zamanda psikolojik ve bilişsel süreçlerle de ilişkili olabileceğini göstermektedir.
