YOĞUN BAKIM HEMŞİRELERİNDE TÜKENMİŞLİK VE SPİRİTÜEL İYİLİK HALİ ÜZERİNE KAHKAHA YOGASI: RANDOMİZE KONTROLLÜ BİR ÇALIŞMA

Fatma VAN, Elem KOCAÇAL, Özüm ERKİN

Acıbadem Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi - 2026;17(2):0-0

Republic of Turkey Ministry of Health Manisa City Hospital, Manisa, Türkiye

 

Amaç: Yoğun bakım ünitesi (YBÜ) hemşireleri yüksek düzeyde mesleki strese maruz kalmakta olup bu durum tükenmişlik riskini artırmakta ve spiritüel iyilik halini olumsuz etkileyebilmektedir. Kahkaha yogası, psikolojik dayanıklılığı artırmaya yönelik tamamlayıcı bir zihin-beden müdahalesi olarak önerilmektedir. Bu çalışma, kahkaha yogasının yoğun bakım hemşirelerinde tükenmişlik ve spiritüel iyilik hali üzerindeki etkisini değerlendirmeyi amaçlamıştır. Yöntem: Randomize kontrollü olarak tasarlanan bu çalışma, bir üniversite hastanesinde görev yapan 70 yoğun bakım hemşiresi ile yürütülmüştür. Katılımcılar kahkaha yogası grubu (n = 34) ve kontrol grubu (n = 36) olarak iki gruba ayrılmıştır. Müdahale grubuna sekiz oturumdan oluşan yapılandırılmış kahkaha yogası programı uygulanmıştır. Veriler, Maslach Tükenmişlik Ölçeği ve Spiritüel İyilik Hali Ölçeği kullanılarak müdahale öncesi ve sonrası toplanmıştır. İstatistiksel analizlerde tanımlayıcı istatistikler, bağımlı ve bağımsız örneklem t-testleri ile korelasyon analizi kullanılmıştır. Bulgular: Girişim ve kontrol grupları arasında toplam tükenmişlik ve genel spiritüel iyi oluş puanları açısından istatistiksel olarak anlamlı fark saptanmamıştır (p > 0.05). Müdahale grubunda öz-yeterlilik alt boyutunda anlamlı bir azalma bulunmuştur (p < 0.05). Ayrıca, kahkaha yogasına katılım ile duyarsızlaşma düzeyindeki değişim arasında negatif yönde anlamlı bir ilişki saptanmıştır (r = -0.252, p = 0.035). Sonuç: Kahkaha yogası, yoğun bakım hemşirelerinde toplam tükenmişlik ve genel spiritüel iyi oluş düzeylerinde anlamlı bir iyileşme sağlamamamıştır. Duyarsızlaşma ile negatif yönlü bir ilişki gözlenmiş olmakla birlikte, genel bulgular sınırlı etkilere işaret etmektedir. Bu nedenle, kahkaha yogası kesin bir müdahale yöntemi olarak değil, destekleyici tamamlayıcı bir yaklaşım olarak değerlendirilebilir.